Powrót do listy artykułów
Terapia w praktyce

Lęk o przyszłość

Jak wygląda proces wychodzenia z lęku w terapii behawioralno-poznawczej? Studium przypadku pacjentki obawiającej się utraty pracy.

Uwaga: Poniższa historia stanowi zlepek kilku różnych problemów przedstawionych przez klientów. Zmienione zostały imiona, miejsca i okoliczności zdarzeń. Usunięte zostały wszelkie informacje mogące identyfikować bohaterów. Jeśli występuje zgodność z jakimiś rzeczywistymi zdarzeniami, to wyłącznie dlatego, że te historie lubią się powtarzać.

Problem: Paraliżujący strach

Kiedy kobieta z lękiem przed utratą pracy i środków do życia zgłosiła się do psychoterapeuty, była przytłoczona obawami o przyszłość, co znacząco wpływało na jej codzienne funkcjonowanie. Czuła, że traci kontrolę, a każda decyzja w firmie wydawała się jej zapowiedzią zwolnienia.

W nurcie behawioralno-poznawczym (CBT) terapeuta skupił się na identyfikacji i modyfikacji negatywnych myśli oraz wzorców zachowań, które wzmacniały jej lęki. Pierwszym krokiem było zrozumienie, jakie konkretne myśli prowadzą do pojawiania się lęku oraz w jakich sytuacjach te myśli się pojawiają.

Krok 1: Praca z myślami (Poznawcza)

Terapeuta kładł nacisk na naukę rozpoznawania automatycznych myśli, które wywołują lęk. Pomógł kobiecie zrozumieć, że jej myśli mogą być zniekształcone i nie zawsze odzwierciedlają rzeczywistość (tzw. zniekształcenia poznawcze).

Przykład z gabinetu:

Jeśli kobieta miała myśl: "Na pewno stracę pracę i nie będę miała z czego żyć" (Katastrofizacja), terapeuta pomógł jej przeanalizować fakty: jakie są realne szanse na utratę pracy? Jakie ma kompetencje? Jakie alternatywne rozwiązania (plan B) mogą istnieć?

Wspólnie pracowali nad zastępowaniem myśli lękowych bardziej realistycznymi i wspierającymi.

Krok 2: Nauka regulacji i działania (Behawioralna)

W kolejnych spotkaniach terapeuta skupił się na rozwijaniu umiejętności radzenia sobie z lękiem.

  • Techniki relaksacyjne: Kobieta uczyła się głębokiego oddychania i elementów medytacji, aby obniżyć fizjologiczny poziom stresu.
  • Ekspozycja: Stopniowe konfrontowanie się z sytuacjami wywołującymi lęk (np. rozmowa z szefem, przeglądanie ofert pracy "na wszelki wypadek") w kontrolowany sposób. To pozwoliło jej zyskać poczucie sprawstwa.

Efekty terapii

Po kilku spotkaniach osiągnięto konkretne cele. Kobieta zaczęła lepiej radzić sobie z lękiem, potrafiła zidentyfikować i "zatrzymać" negatywną spiralę myśli.

Dzięki odzyskanemu spokojowi zaczęła podejmować konkretne, racjonalne kroki, aby zabezpieczyć się finansowo (oszczędzanie, rozeznanie w rynku), zamiast paraliżować się wizją katastrofy. Terapia CBT dała jej nie tylko ulgę tu i teraz, ale wyposażyła w narzędzia na przyszłość.

Autor: Jakub Wiśniewski (Student Psychologii)
Opublikowano: 2025-02-08

Boisz się o jutro?

Lęk o pracę czy finanse potrafi paraliżować. Nie musisz z nim walczyć samotnie. Pomożemy Ci odzyskać kontrolę.

577 120 900 Rejestracja telefoniczna
Wizyta / Online Forma do ustalenia
Zadzwoń teraz

🚨 Gdzie szukać pomocy w nagłych sytuacjach?

Jeśli czujesz, że nie możesz czekać na wizytę, a Twoje zdrowie lub życie jest zagrożone, skorzystaj z pomocy 24/7:

112 Numer alarmowy
116 123 Kryzysowy Telefon Zaufania dla Dorosłych
22 484 88 01 Antydepresyjny Telefon Zaufania
Izba Przyjęć Najbliższy szpital psychiatryczny
577 120 900